Καλωσόρισμα ΑΓΠ

....της Πέτρας και του Νερού

Πέτρα και νερό!
Δύο υλικά, που συναντά κανείς σε αφθονία στην Ελληνική γη.
Πέτρα και νερό!
Δύο στοιχεία, που καθημερινά συναντάμε στη ζωή μας.
Πέτρα και νερό!
Με τη δική του μεταφορική σημασία το καθένα.
Πέτρα και νερό!
Σταυραδέρφια της Μάνας φύσης.

διαδρομές.... 
Η  πέτρα που φανερώνει τις δυσκολίες που περνάμε, μαρτυρά το χρόνο και τις αναμνήσεις, την ανάγκη, την ιστορία.
Το νερό που οδηγεί στη λύτρωση, που δείχνει δρόμους και χαράζει πορεία.
Το ένα συμπληρώνει το άλλο.
Το ένα αποζητά τη βοήθεια του άλλου.
Το ένα σφιχταγκαλιάζει το άλλο.

της φύσης τα καμώματα....
Πολλές φορές "κονταροχτυπιούνται" μεταξύ τους. Μα πάντα νικητής βγαίνει το νερό!
Έτσι, το νερό τρέχει και σμιλεύει την πέτρα φτιάχνοντας κάποτε-κάποτε απαράμιλλα έργα τέχνης.
Στο πέρασμά του από την πέτρα, "γεννά" σπήλαια, φαράγγια, καταβόθρες, βάραθρα, γεφύρια, περίτεχνα σχέδια.

δημιουργήματα....
Κάποιες φορές, είναι ο άνθρωπος, που χρησιμοποίησε την πέτρα για να δαμάσει το νερό.
Και το κατόρθωσε.
Έστησε πέτρινα γεφύρια, ακονίζοντας με τη σειρά του την πέτρα, για να διαβεί το ορμητικό ρέμα.
Γεφύρια, που ακουμπάνε πάνω σε πολλά πόδια.
Δύο, τρία, τέσσερα ή και περισσότερα, για να δρασκελίσει το νερό ενώνοντας τους τόπους.
Και τους ανθρώπους. Και τον κόσμο.
Έτσι, ο άνθρωπος εκμεταλλεύτηκε όλες τις δυνατότητες, που η φύση παρέχει απλόχερα.
Απλόχερα και εμείς εκφράζουμε την ευγνωμοσύνη μας σ' αυτούς τους δουλευτάδες, που φτιάξανε γεφύρια με αντοχή και ομορφιά. Σμίξανε χωριά και τάφεραν σε επαφή με τον υπόλοιπο κόσμο.

μνήμες....αναφορές....βιώματα.... 
 Στη διαδρομή του χρόνου, μέσα από απάνθρωπες και βέβηλες συμπεριφορές αλλά και φυσικές καταστροφές, έφτασαν στις μέρες μας όπως έφτασαν!
 Τα θαυμαστά αυτά έργα της λαϊκής μας γεφυροποιίας πρέπει να παραδοθούν αλώβητα και με σεβασμό, στη μνήμη και τον θαυμασμό των επόμενων γενιών.

Καλώς ήλθατε στους δρόμους του νερού και της πέτρας
Καλώς ήλθατε στον θαυμαστό κόσμο των πετρογέφυρων
Καλώς ήλθατε στο Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου.

Θοδωρής Χαμάκος / Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου (Α.Γ.Π.)
Αγίου Δημητρίου 29
18547 Νέο Φάληρο                                         
Πειραιάς
Τηλ.        210 4829520                                    
Κιν.        693 7433866                                      
Email: theodoros.hamakos@uww.org

           thodorischamakos@gmail.com          

Youtube: www.youtube.com/agpelop       
Blog:  www.agpelop.blogspot.gr                                   
Facebook: www.facebook.com/thodorischamakos                                  

Tarihi Egri kopru. Καμπύλη γέφυρα. Sivas-Turkiye. Σεβάστεια-Τουρκία.

  Η Γέφυρα Egri (Καμπύλη)  είναι μια ιστορική γέφυρα που χτίστηκε για να γεφυρώσει τον ποταμό Κιζιλιρμάκ (Ο Άλυς των αρχαίων Ελλήνων) στην Σεβάστεια (Sivas) της Τουρκίας.

  Είναι ελαφρώς υπερυψωμένη πάνω από το έδαφος, στην είσοδο της Σεβάστειας και συνεχίζει για αρκετά μέτρα με πολύ μικρή ανύψωση. Στο υψηλότερο σημείο της, στρίβει αριστερά σε γωνία περίπου 130 μοιρών, μετά το 12^ο τόξο. Στη συνέχεια, η κλίση της είναι πιο απότομη από το προηγούμενο υψόμετρο, ερχόμενη στο επίπεδο του εδάφους.

 

  Έχει  18 οξυκόρυφα τόξα, με τα κεντρικά να αυξάνονται τόσο σε πλάτος όσο και σε ύψος και τριγωνικούς προβόλους από ανάντη για τη μείωση της έντασης του νερού.

  Είναι κατασκευασμένη από λαξευμένη πέτρα της περιοχής και αρχικά ήταν ανοιχτή στην κυκλοφορία οχημάτων αλλά κατόπιν έκλεισε  μετά την κατασκευή μιας νέας γέφυρας με το ίδιο όνομα δίπλα της.

  Ο Δρόμος του Μεταξιού προς τη Βαγδάτη περνούσε πάνω από αυτή τη γέφυρα για αιώνες. Αν και δεν έχει επιγραφή, γραπτές πηγές αναφέρουν ότι χτίστηκε κατά τη διάρκεια της Δυναστείας των Σελτζούκων. Σήμερα βρίσκεται σε καλή κατάσταση.

 

  Γνωστή και ως Γέφυρα της Βαγδάτης, έχει μήκος 180 σχεδόν μέτρα και πλάτος 4  και 60 εκατοστά και συνέδεε τη Σεβάστεια με τη Νοτιοανατολική Ανατολία μέσω της Μαλάτειας και στη συνέχεια με τη Βαγδάτη.

  Ο λόγος για την καμπυλότητά της πιστεύεται ότι είναι η αποφυγή ζημιών από τα υπερβολικά κατά καιρούς  κατεβάσματα του ποταμού και για να λειτουργεί η καμπυλότητά της ως κυματοθραύστης.

 

  Βρίσκεται στο Kardeşler Mahallesi, στην περιοχή Eğri Köprü, 3 χλμ. από το κέντρο της πόλης, στον παλιό δρόμο της Μαλάτειας, νοτιοανατολικά της Σεβάστειας.

  Γραπτές πηγές αναφέρουν ότι χρονολογείται από την περίοδο των Σελτζούκων και είναι  ανοιχτή για την κυκλοφορία πεζών.

  Ενώ δεν γνωρίζουμε το ακριβές έτος κατατασκευής της, αν και πιστεύεται ότι χτίστηκε το 1585 κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Σουλτάνου Μουράτ Γ΄,  μία επιγραφή που φυλάσσεται στο Μουσείο της Σεβάστειας δείχνει ότι η γέφυρα επισκευάστηκε το 1217 AH (1802 μ.Χ.), με πρωτοβουλία του Αμπντουραχμάν Πασά του Καγκάλ και παρότρυνση  του Χαλίλ Ριφάτ Πασά, Κυβερνήτη του Σεβάστειας.

 

  Το κατάστρωμα αποστράγγισης είναι κατασκευασμένο από λαξευμένη πέτρα και πολυάριθμες υδρορροές έχουν τοποθετηθεί εκατέρωθεν της γέφυρας.

  Σχετικά με το καμπυλωτό σχήμα της γέφυρας, λαϊκοί θρύλοι καταγράφονται και σε γραπτές πηγές.

  Μία από αυτές λέει ότι υπήρχε κάποτε ένας πρωτομάστορας και ένας μαθητευόμενος. Με την πάροδο του χρόνου, ο μαθητευόμενος, έχοντας τσακωθεί με τον πρωτομάστορα, έφυγε και ανέλαβε την κατασκευή αυτής της γέφυρας στη Σεβάστεια. Καθώς η κατασκευή της  προχωρούσε, τα νέα έφτασαν στον πρωτομάστορα. Περίεργος αυτός ήρθε να δει τη γέφυρα. Την επιθεώρησε κρυφά και του άρεσε. Στη συνέχεια, γύρισε στον μαθητευόμενό του και απήγγειλε το ακόλουθο τετράστιχο:

«Ήμασταν μάστορες, τώρα είμαστε μαθητευόμενοι

 Πάρε το ποτήρι και τρέξε να φέρεις νερό

 Δεν φοβήθηκες το κακό μάτι;

 Έκανες τη γέφυρα στραβή». (1)

 

  Η γέφυρα επισκευάστηκε από την 16η Περιφερειακή Διεύθυνση Αυτοκινητοδρόμων το 2006 και όπως αναφέραμε είναι κλειστή για την κυκλοφορία οχημάτων, αλλά παραμένει ανοιχτή για την κυκλοφορία πεζών και είναι σε καλή κατάσταση.

 

Σημειώσεις-βιβλιογραφία

1.       1. Χικμέτ Ντενιζλί, Ιστορία και Μνημεία της Σεβάστειας, Σεβάστεια 1998, σελ. 156–157.

2.       2. Τα βίντεο, οι φωτογραφίες και οι πληροφορίες μας έστειλε ο φίλος Erol Cesur.

Δ