Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου

Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου
Πετρογέφυρα: διαδρομές...της φύσης τα καμώματα...δημιουργήματα...μνήμες...αναφορές...βιώματα

Τιμή στους μάστορες, που άφησαν με τα εμπνευσμένα έργα των χεριών τους το ίχνος τους στην ιστορία της νεοελληνικής αισθητικής, σμιλεύοντας την πέτρα και δαμάζοντας το νερό της Πελοποννησιακής γης, με την απαράμιλλη τεχνική τους, τη φλόγα της ψυχής τους και το σεβασμό στη φύση.
Ας γνωρίσουμε αυτούς και τα έργα τους.

Τετάρτη, 28 Ιανουαρίου 2015

Kervan koprusu – Γέφυρα καραβανιών στη Σμύρνη


    Βρίσκεται στη Σμύρνη και είναι χτισμένο επί του ποταμού Meles, που εκβάλλει στον κόλπο της ιστορικής πόλης, περίπου 15 χιλιόμετρα πιο έξω και ανατολικά προς την Μαγνησία (Manisa). Ο ποταμός Meles είναι συνδεδεμένος με τον Όμηρο και τα έπη του, αφού η Σμύρνη είναι μια από τις πόλεις που ερίζουν για την πατρότητα της καταγωγής του μεγάλου Έλληνα ποιητή. Υπήρχε, λέγεται, και ναός στις όχθες του συγκεκριμένου ποταμού αφιερωμένος στον ποιητή, το «Ομήρειο».
Η Kervan koprusu σε Ελληνική cart postal
   Το ποτάμι κατά τους καλοκαιρινούς μήνες σχεδόν στερεύει, ενώ το χειμώνα έχει πολύ νερό και συχνά «κατεβάσματα». Η περιοχή που είναι χτισμένο το γεφύρι λέγεται «Buca» και είναι από τις πιο αξιοθέατες συνοικίες της Σμύρνης.
Η περιοχή "Buca" και μία πρόσφατη απεικόνηση του γεφυριού.
   Είναι μονότοξο, με μήκος 12, 20 μέτρα και στηθαία, χτισμένο επί Οθωμανικής περιόδου, πάνω στα ερείπια πολύ παλιότερης γέφυρας, στον παλιό δρόμο που χρησιμοποιούσαν τα καραβάνια της εποχής για της Ανατολία, απ’ όπου και το όνομά του, «Γεφύρι των καραβανιών».

Kervan koprusu. Διάφορες cart postal.
   Έχει αναφερθεί κατά περιόδους από Γάλλους, Ιταλούς, Οθωμανούς και άλλους λογοτέχνες, συγγραφείς, ανταποκριτές και περιηγητές, ενώ παράλληλα έχουν εκδοθεί cart postals του γεφυριού σε διάφορες γλώσσες (Ελληνική, Γαλλική, Αγγλική, Ιταλική, Τούρκικη κλπ).
   Το 1838 ο Charles Fellow, στο βιβλίο του «Caravan Bridge», περιγράφει το ταξίδι του στη Μικρά Ασία. Σύμφωνα μ’ αυτό, βόρεια της Σμύρνης (από τη Σμύρνη προς Μαγνησία-Manisa) έφτασε σε μια γέφυρα που ονομάζεται «Πύλη της Πόλης».
Παπάς πάνω στη γέφυρα
   Μια Γαλλική αφήγηση του πρώτου μισού του   19ου αιώνα  από τον Maxim Du Camp (1843), αναφέρει ότι: “…τα εμπορεύματα φορτώνονται στη μέση της αγοράς, σ’ ένα μακρύ καραβάνι από καμήλες, ανεξάρτητα από το θόρυβο που γίνεται γύρω τους. Οδηγοί κραυγάζουν, ο θόρυβος γίνεται πιο εκκεντρικός από ένα σκυλί που γαυγίζει…αφίξεις, αναχωρήσεις, κουδουνίσματα χαλκών, ότι ήχους φαντάζεσαι μπορείς να ακούσεις… η γέφυρα βρίσκεται στην πίσω πλευρά της πόλης, ανατολικά. Αυτό το μέρος είναι από τα πιο όμορφα μέρη που ξέρω… είναι Ασία έτσι όπως την ονειρευόμαστε την πραγματική Ασία… αυτή είναι μια συνεχής περιοχή μετάβασης για τα καραβάνια…”
   Στο περιοδικό Northwestern University Press, δημοσιεύεται το 1989 μια παλιά ανταπόκριση του 1856 του συγγραφέα Herman Melville, όπου αναφέρεται ότι: “…είναι μια σπουδαία κατασκευή και πύλη εξόδου της πόλης… εδώ περνούν σταθερά καμήλες, μουλάρια και γαϊδούρια…μερικές φορές ένα άλογο οδηγεί το καραβάνι από καμήλες και αναβάτες οπλισμένους με σπαθιά…”
  O Thomas Allon έγραψε ότι “…το ποτάμι Meles ρέοντας κάτω από τη γέφυρα, μπαίνει στον κόλπο της Σμύρνης. Η Σμύρνη είναι ένα τόσο μεγάλο εμπορικό κέντρο, που ένας μέσος όρος από 800 καμήλες περνάει πάνω του κάθε μέρα…”
Σημερινή θέση και κατάσταση της γέφυρας.
   Φαίνεται ότι ήταν μια σπουδαία και ονομαστή γέφυρα στη Σμύρνη, σημείο αναχώρησης ανθρώπων και εμπορευμάτων, τόπος συνάντησης και κοινωνικών συναναστροφών καθώς επίσης και μέρος αναφοράς, πληροφόρησης και επαφής νέων απόψεων και πρακτικών, πύλη εξόδου αλλά και εισόδου της Σμύρνης.
   Σήμερα, δίπλα της έχει κατασκευαστεί καινούργια γέφυρα και η παλιά  «Kervan Koprusu” έχει και αυτή διαπλατυνθεί για να διέρχονται και απ’ αυτήν οχήματα.
Διάφορες φάσεις της γέφυρας.
   Την  αίγλη της όμως δεν την έχει χάσει στο ελάχιστο. Την σέρνει κουβαλώντας την στο διάβα των αιώνων σαν σημείο ιστορικής, κοινωνικής, επαγγελματικής αλλά και πολιτιστικής αναφοράς των ντόπιων καθώς και όσων γεννήθηκαν, έζησαν και μεγαλούργησαν στη Σμύρνη.