Η Γέφυρα Egri (Καμπύλη) είναι μια ιστορική γέφυρα που χτίστηκε για να γεφυρώσει τον ποταμό Κιζιλιρμάκ (Ο Άλυς των αρχαίων Ελλήνων) στην Σεβάστεια (Sivas) της Τουρκίας.
Είναι ελαφρώς υπερυψωμένη πάνω από το έδαφος, στην είσοδο της Σεβάστειας και συνεχίζει για αρκετά μέτρα με πολύ μικρή ανύψωση. Στο υψηλότερο σημείο της, στρίβει αριστερά σε γωνία περίπου 130 μοιρών, μετά το 12ο τόξο. Στη συνέχεια, η κλίση της είναι πιο απότομη από το προηγούμενο υψόμετρο, ερχόμενη στο επίπεδο του εδάφους.
Έχει 18 οξυκόρυφα τόξα, με τα κεντρικά να αυξάνονται τόσο σε πλάτος όσο και σε ύψος και τριγωνικούς προβόλους από ανάντη για τη μείωση της έντασης του νερού.
Είναι κατασκευασμένη από λαξευμένη πέτρα της περιοχής και αρχικά ήταν ανοιχτή στην κυκλοφορία οχημάτων αλλά κατόπιν έκλεισε μετά την κατασκευή μιας νέας γέφυρας με το ίδιο όνομα δίπλα της.
Ο Δρόμος του Μεταξιού προς τη Βαγδάτη περνούσε πάνω από αυτή τη γέφυρα για αιώνες. Αν και δεν έχει επιγραφή, γραπτές πηγές αναφέρουν ότι χτίστηκε κατά τη διάρκεια της Δυναστείας των Σελτζούκων. Σήμερα βρίσκεται σε καλή κατάσταση.
Γνωστή και ως Γέφυρα της Βαγδάτης, έχει μήκος 180 σχεδόν μέτρα και πλάτος 4 και 60 εκατοστά και συνέδεε τη Σεβάστεια με τη Νοτιοανατολική Ανατολία μέσω της Μαλάτειας και στη συνέχεια με τη Βαγδάτη.
Ο λόγος για την καμπυλότητά της πιστεύεται ότι είναι η αποφυγή ζημιών από τα υπερβολικά κατά καιρούς κατεβάσματα του ποταμού και για να λειτουργεί η καμπυλότητά της ως κυματοθραύστης.
Βρίσκεται στο Kardeşler Mahallesi, στην περιοχή Eğri Köprü, 3 χλμ. από το κέντρο της πόλης, στον παλιό δρόμο της Μαλάτειας, νοτιοανατολικά της Σεβάστειας.
Γραπτές πηγές αναφέρουν ότι χρονολογείται από την περίοδο των Σελτζούκων και είναι ανοιχτή για την κυκλοφορία πεζών.
Ενώ δεν γνωρίζουμε το ακριβές έτος κατατασκευής της, αν και πιστεύεται ότι χτίστηκε το 1585 κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Σουλτάνου Μουράτ Γ΄, μία επιγραφή που φυλάσσεται στο Μουσείο της Σεβάστειας δείχνει ότι η γέφυρα επισκευάστηκε το 1217 AH (1802 μ.Χ.), με πρωτοβουλία του Αμπντουραχμάν Πασά του Καγκάλ και παρότρυνση του Χαλίλ Ριφάτ Πασά, Κυβερνήτη του Σεβάστειας.
Το κατάστρωμα αποστράγγισης είναι κατασκευασμένο από λαξευμένη πέτρα και πολυάριθμες υδρορροές έχουν τοποθετηθεί εκατέρωθεν της γέφυρας.
Σχετικά με το καμπυλωτό σχήμα της γέφυρας, λαϊκοί θρύλοι καταγράφονται και σε γραπτές πηγές.
Μία από αυτές λέει ότι υπήρχε κάποτε ένας πρωτομάστορας και ένας μαθητευόμενος. Με την πάροδο του χρόνου, ο μαθητευόμενος, έχοντας τσακωθεί με τον πρωτομάστορα, έφυγε και ανέλαβε την κατασκευή αυτής της γέφυρας στη Σεβάστεια. Καθώς η κατασκευή της προχωρούσε, τα νέα έφτασαν στον πρωτομάστορα. Περίεργος αυτός ήρθε να δει τη γέφυρα. Την επιθεώρησε κρυφά και του άρεσε. Στη συνέχεια, γύρισε στον μαθητευόμενό του και απήγγειλε το ακόλουθο τετράστιχο:
«Ήμασταν μάστορες, τώρα είμαστε μαθητευόμενοι
Πάρε το ποτήρι και τρέξε να φέρεις νερό
Δεν φοβήθηκες το κακό μάτι;
Έκανες τη γέφυρα στραβή». (1)
Η γέφυρα επισκευάστηκε από την 16η Περιφερειακή Διεύθυνση Αυτοκινητοδρόμων το 2006 και όπως αναφέραμε είναι κλειστή για την κυκλοφορία οχημάτων, αλλά παραμένει ανοιχτή για την κυκλοφορία πεζών και είναι σε καλή κατάσταση.
Σημειώσεις-βιβλιογραφία
1. 1. Χικμέτ Ντενιζλί, Ιστορία και Μνημεία της Σεβάστειας, Σεβάστεια 1998, σελ. 156–157.
2. 2. Τα βίντεο, οι φωτογραφίες και οι πληροφορίες μας έστειλε ο φίλος Erol Cesur.
Δ