Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου

Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου
Πετρογέφυρα: διαδρομές...της φύσης τα καμώματα...δημιουργήματα...μνήμες...αναφορές...βιώματα

Τιμή στους μάστορες, που άφησαν με τα εμπνευσμένα έργα των χεριών τους το ίχνος τους στην ιστορία της νεοελληνικής αισθητικής, σμιλεύοντας την πέτρα και δαμάζοντας το νερό της Πελοποννησιακής γης, με την απαράμιλλη τεχνική τους, τη φλόγα της ψυχής τους και το σεβασμό στη φύση.
Ας γνωρίσουμε αυτούς και τα έργα τους.

Τρίτη, 22 Ιανουαρίου 2019

Καλωσόρισμα ΑΓΠ



....της Πέτρας και του Νερού

Πέτρα και νερό!
Δύο υλικά, που συναντά κανείς σε αφθονία στην Ελληνική γη.
Πέτρα και νερό!
Δύο στοιχεία, που καθημερινά συναντάμε στη ζωή μας.
Πέτρα και νερό!
Με τη δική του μεταφορική σημασία το καθένα.
Πέτρα και νερό!
Σταυραδέρφια της Μάνας φύσης.

διαδρομές.... 
Η  πέτρα που φανερώνει τις δυσκολίες που περνάμε, μαρτυρά το χρόνο και τις αναμνήσεις, την ανάγκη, την ιστορία.
Το νερό που οδηγεί στη λύτρωση, που δείχνει δρόμους και χαράζει πορεία.
Το ένα συμπληρώνει το άλλο.
Το ένα αποζητά τη βοήθεια του άλλου.
Το ένα σφιχταγκαλιάζει το άλλο.

της φύσης τα καμώματα....
Πολλές φορές "κονταροχτυπιούνται" μεταξύ τους. Μα πάντα νικητής βγαίνει το νερό!
Έτσι, το νερό τρέχει και σμιλεύει την πέτρα φτιάχνοντας κάποτε-κάποτε απαράμιλλα έργα τέχνης.
Στο πέρασμά του από την πέτρα, "γεννά" σπήλαια, φαράγγια, καταβόθρες, βάραθρα, γεφύρια, περίτεχνα σχέδια.

δημιουργήματα....
Κάποιες φορές, είναι ο άνθρωπος, που χρησιμοποίησε την πέτρα για να δαμάσει το νερό.
Και το κατόρθωσε.
Έστησε πέτρινα γεφύρια, ακονίζοντας με τη σειρά του την πέτρα, για να διαβεί το ορμητικό ρέμα.
Γεφύρια, που ακουμπάνε πάνω σε πολλά πόδια.
Δύο, τρία, τέσσερα ή και περισσότερα, για να δρασκελίσει το νερό ενώνοντας τους τόπους.
Και τους ανθρώπους. Και τον κόσμο.
Έτσι, ο άνθρωπος εκμεταλλεύτηκε όλες τις δυνατότητες, που η φύση παρέχει απλόχερα.
Απλόχερα και εμείς εκφράζουμε την ευγνωμοσύνη μας σ' αυτούς τους δουλευτάδες, που φτιάξανε γεφύρια με αντοχή και ομορφιά. Σμίξανε χωριά και τάφεραν σε επαφή με τον υπόλοιπο κόσμο.

μνήμες....αναφορές....βιώματα.... 
 Στη διαδρομή του χρόνου, μέσα από απάνθρωπες και βέβηλες συμπεριφορές αλλά και φυσικές καταστροφές, έφτασαν στις μέρες μας όπως έφτασαν!
 Τα θαυμαστά αυτά έργα της λαϊκής μας γεφυροποιίας πρέπει να παραδοθούν αλώβητα και με σεβασμό, στη μνήμη και τον θαυμασμό των επόμενων γενιών.

Καλώς ήλθατε στους δρόμους του νερού και της πέτρας
Καλώς ήλθατε στον θαυμαστό κόσμο των πετρογέφυρων
Καλώς ήλθατε στο Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου.

Θοδωρής Χαμάκος / Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου (Α.Γ.Π.)
Αγίου Δημητρίου 29
18547 Νέο Φάληρο                                         
Πειραιάς
Τηλ.        210 4829520                                    
Κιν.        693 7433866                                      
Email: thodorischamakos@gmail.com
            hamakos@united-world-wrestling.org
Youtube: www.youtube.com/agpelop       
Blog:  www.agpelop.blogspot.gr                                   
Facebook: www.facebook.com/thodorischamakos                                  


Κυριακή, 20 Ιανουαρίου 2019

Γεφύρι στο κάστρο της Γλαρέντζας.


Μονότοξο, χωρίς στηθαία και καλντεριμωτή βάση, που γεφύρωνε την τάφρο της ανατολικής εισόδου του κάστρου της Γλαρέντζας, στην Κυλλήνη.
Το γεφύρι. (Φώτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)
Οξυκόρυφη κατασκευή, με εμφανείς τις τρεις επιρροές της εποχής. Το μεγάλο Ρωμαϊκό πλάτος για την εύκολη και έγκαιρη μετακίνηση πεζών και ιππέων στρατιτών, τη χρήση Βυζαντινών τούβλων για θολίτες και την οξυκόρυφη ισλαμική τεχνοτροπία.  
Οι φθορές στην επιφάνεια. (Φώτο: ΑΓΠ)
Η βάση του είναι καλντεριμωτή, με σημαντικές φθορές στο κατάστρωμά του, στη μέση περίπου, δεξιά και αριστερά, ενώ το εξωτερικό μέρος των θολιτών καλυπτόταν από τούβλα, που έχουν υποστεί και αυτοί εκτεταμένες φθορές.





Οι διαστάσεις του είναι: 
Οι φθορές στους θολίτες, (Φώτο: ΑΓΠ)


Άνοιγμα καμάρας: 2,90 μ
Ύψος: 1,60 μ
Πλάτος: 4,40 μ
Μήκος: 15 μ

Πλάτος καμαρολιθιού: 0,40 μ
Επειδή ο κίνδυνος κατάρρευσης αυτού του σπουδαίου μνημείου είναι άμεσος, επιβάλλεται η γρήγορη συντήρηση και επισκευή του.
Σήμερα αποτελεί σημείο τουριστικής αναφοράς των ντόπιων και των επισκεπτών.
Άποψη από τη μεριά της Κυλλήνης. (Φώτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)

 Δείτε το παρακάτω video για το γεφύρι:




Σάββατο, 5 Ιανουαρίου 2019

Ura e Tabakeve (Tanners – βυρσοδεψεία). Γέφυρα Τabake. Tίρανα. Αλβανία.



Στο κέντρο της πόλης των Τιράνων, κοντά στο τζαμί Tanners, συναντάμε μια γνήσια Οθωμανική κατασκευή του 17-18ου αιώνα με το όνομα Ura e Tabakeve.
Πρόκειται για ένα δίτοξο, πανέμορφο και καλοδιατηρημένο πέτρινο γεφύρι, με μια μεγάλη ημικυκλική κύρια καμάρα, που στέκεται 3,5 μ. πάνω από την στάθμη του νερού και μια μικρότερη, ημικυκλική και αυτή, με ένα ανακουφιστικό ημικυκλικό παράθυρο μεταξύ τους, χτισμένο με ακανόνιστες ντόπιες πέτρες.
Έχει καθαρό μήκος 18 περίπου μέτρα, πλάτος 2,5 και καλντεριωτή και καμπυλωτή επιφάνεια διάβασης, με δυο σειρές θολίτες και χωρίς στηθαία.
Ura e Tabakeve. (Φώτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)
 Γεφύρωνε τον ποταμό Λάνα (Lane), που διασχίζει την πόλη συνδέοντας τα Τίρανα με το Debar μέσω του Shengjergi. Από εδώ μπαίνανε τα ζώα και τα προϊόντα στην πόλη και εδώ ήταν η περιοχή όπου βρισκόνταν τα κρεοπωλεία και κυρίως τα βυρσοδεψεία.
Ακριβώς γι’ αυτό το λόγο και το γεφύρι και η γειτονιά και το τζαμί πήραν το όνομά τους, Tabakene, όπως επίσης και ο δρόμος, Tabakene street. Απ’ αυτό πήρε το όνομα και η πλατεία αλλά και κάποιες οικογένειες, Tabaku.
Χρησιμοποιήθηκε μέχρι την δεκαετία του 1930 μέχρι που ο Lane σκεπάστηκε. Κατά την δεκαετία του 1990 πήρε την σημερινή του μορφή και γίνεται χρήση μόνο από πεζούς.
Θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της πολιτιστικής κληρονομιάς των Τιράνων και της χώρας γενικότερα. 

Δείτε τα παρακάτω video για το γεφύρι:


 

Σάββατο, 22 Δεκεμβρίου 2018

Χρόνια πολλά με υγεία και χαρά


Το Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου (ΑΓΠ)
  και η
   βιοτεχνία αργυροχρυσοχοίας
     Αφοί  Κ. Χατζηγεωργιάδη οε
    Μιλτιάδου 7 Αθήνα 10560
   σας εύχονται  

Καλές γιορτές
                               Καλή χρονιά                                   
                                                        με Υγεία και Χαρά.
                         Φέτος με το τρίτοξο γεφύρι του Καρνίωνα, Λεοντάρι


Τρίτη, 4 Δεκεμβρίου 2018

Γεφύρι στο Βαθύ. Γύθειο.

   Βρίσκεται στην παραλία Βαθύ του Γυθείου, του δήμου Ανατολικής Μάνης και γεφυρώνει το ποταμάκι Σκύρος, που έρχεται από τον Πολυάραβο και ακολουθεί τη διαδρομή Σιδηρόκαστρο-Μυρσίνη-Καρβελά-Διρός-Βαθύ.
Γεφύρι στο Βαθύ. (Φώτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)
    Στη θέση αυτή, κατά μαρτυρίες των ντόπιων, υπήρχε το αρχαίο λιμάνι της Σπάρτης και από εδώ ξεκίνησε ο Μενέλαος για να συναντήσει τους άλλους Έλληνες για να λάβουν μέρος στον τρωικό πόλεμο. Υπάρχουν ακόμη ίχνη του αρχαίου λιμανιού και ενός αρχαίου μύλου. (1)
Πύργος Αντ, Γρηγοράκη. (Φώτο: ΑΓΠ)

Είναι παρόμοιο με αυτά στο Μαυροβούνι και τις Καμάρες, με καταβιβασμένο τόξο, μονότοξο, κάθετα πλαϊνά από ένα σημείο και κάτω, στηθαία που στα άκρα του φτάνουν τα 2,20 μέτρα, ημικυκλικό και μια σειρά θολίτες. Η επιφάνειά του είναι καλντεριμωτή και στη βάση του έχει επίσης επίστρωση από πέτρες.
Είναι σχεδόν πάνω στην παραλία και χτισμένο και αυτό με χαρακτηριστική κοκκινωπή πέτρα ενώ στην περιοχή υπάρχει και ο πανέμορφος πύργος του Αντώνη Γρηγοράκη, μπέη της Μάνης, με την οικογενειακή εκκλησία, χαρακτηριστικό δείγμα μανιάτικης παραδοσιακής αρχιτεκτονικής.
Από κατάντη. (Φώτο: ΑΓΠ)

Οι διαστάσεις του είναι:
 Άνοιγμα καμάρας: 6,25 μ
Ύψος: 3,80 μ
Πλάτος: 2,22 μ
Μήκος: 24,10 μ
Πλάτος καμαρολιθιού: 0,60 μ
Ύψος στηθαίου: 0,60 μ.

1.  Τις πληροφορίες μας έδωσε πρόθυμα ο ντόπιος, από το Βαθύ, Πέτρος Ζευγολατάκος.

Δείτε το παρακάτω video για το γεφύρι στο Βαθύ Γυθείου: 
 

Σάββατο, 10 Νοεμβρίου 2018

Γεφύρι στο Λευκοχώρι (Ρεκούνι).

   Είναι ορατό από το δρόμο Πύργου-Τρίπολης, λίγο πριν και κάτω από το Λευκοχώρι (Ρεκούνι).
Γεφύρι στο Λευκοχώρι. (Φωτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)
   Αναφέρεται από τον Πουκεβίλ που λέει: “... αφού πρώτα διαβούμε το ποτάμι των Λαγκαδιών...βρισκόμαστε στα Ζουλάτικα. Μια λεύγα μετά από το συνοικισμό, κι έχοντας διαβεί άπειρα ρυάκια και δρασκελίσει κάμποσους βράχους, φτάνουμε στο Ρακούνι, απ' όπου υπολογίζουμε τρεισήμισι ώρες δρόμο μέχρι τη Δημητσάνα, κοιτίδα του αναγεννώμενου πελοποννησιακού πολιτισμού, όπου η Εταιρεία των Φιλελλήνων ίδρυσε από το έτος 1807 σχολεία. Πιστεύουμε ότι το ποτάμι των Λαγκαδιών είναι το ίδιο μ' εκείνο της Τευθίδος. Μιάμιση λεύγα μετά το γεφύρι πάνω από το οποίο διαβαίνουμε, λίγο πιο κάτω από το Ρακούνι, στεκόμαστε στη Κατζουλιά, για να περιεργασθούμε τα ερείπια μιας της αρχαίας πόλης”. (1) 
Το παλιό καλντερίμι. (Φωτο: ΑΓΠ)
 
    Βρίσκεται στο ρέμα Κουτσομύλι, που έρχεται από το Βυζίκι και το Περδικονέρι και χύνεται στον Τουθόα. Το λένε έτσι επειδή δεν έχει νερό όλο το χρόνο, με αποτέλεσμα οι νερόμυλοι να δουλεύουν “κουτσά”, τον μισό χρόνο δηλαδή.
    Πιθανόν να είναι το γεφύρι, στο οποίο αναφέρεται ο Τζέλ στις αρχές του 19ου αιώνα και το λέει “γεφύρι στο Ρακούνι”.
   Πρόκειται για ένα πανέμορφο σε μια εντυπωσιακή τοποθεσία μονότοξο, ημικυκλικό γεφύρι, με μια σειρά θολίτες, το οποίο είχε στηθαία, ίχνη των οποίων υπάρχουν και καλντεριμωτή επίπεδη επιφάνεια διάβασης.
Το  "κατεβασμένο" Κουτσομήλι.
  Ένωνε το Λευκοχώρι με το Φούσκαρη.
    Βρίσκεται δίπλα στο Τρανό γεφύρι που είναι επί του δημοσίου δρόμου.
Οι διαστάσεις του είναι:
 Άνοιγμα καμάρας: 6,20 μ.
Ύψος: 5,65 μ.
Πλάτος: 2,15 μ.
Μήκος: 17,50 μ.
Πλάτος καμαρολιθιού: 0,45 μ.

1.  Πουκεβίλ. Ταξίδι στην Ελλάδα. Πελοπόννησος. Σελ. 318

Δείτε το παρακάτω video για το γεφύρι στο Λευκοχώρι: 

Τρίτη, 2 Οκτωβρίου 2018

«Βορδολιός»


  Το συναντάμε στην έξοδο της Δίβρης, του δήμου Αρχαίας Ολυμπίας, φεύγοντας για Τριπόταμα, αριστερά σε μια στροφή του παλιού δρόμου.
  Σήμερα έχει πέσει σε αχρησία, με αποτέλεσμα την πλήρη κάλυψή του με θάμνους και φυτά, τα οποία εκτός του ότι δυσκολεύουν την μέτρηση και την φωτογράφησή του, αποτελούν και σοβαρότατο κίνδυνο για την στατικότητά του και την μελλοντική του ύπαρξη.
"Βορδολιός". (Φώτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου).
 Πρόκειται για ένα μονότοξο γεφύρι, ημικυκλικό,  με μια σειρά θολίτες,  μεγάλο άνοιγμα και ύψος καμάρας, στηθαία εξαφανισμένα από το πλιάτσικο και επίπεδη επιφάνεια διάβασης.
Μύλος Ασημάκη Βέρροιου. (Φώτο: ΑΓΠ)

  Δίπλα του υπάρχει μισογκρεμισμένος ο μύλος του Ασημάκη Βέρροιου, άρχοντα της περιοχής.
Οι διαστάσεις του είναι:
Άνοιγμα καμάρας: 6,40 μ
Ύψος: 7,30 μ
Πλάτος: 5,20 μ
Μήκος: 22 μ
Πλάτος καμαρολιθιού: 0,50 μ
  Ο ντόπιος γιατρός, Πρόεδρος του Πνευματικού Κέντρου Δίβρης, Σωτήρης Σωτηρόπουλος, μας λέει για το γεφύρι αυτό:
Σωτ. Σωτηροπουλος. (Φώτο: ΑΓΠ)

Αυτό το γεφύρι ονομάζεται Βορδολιός, είναι ένας από τους κλάδους του Διβρϊώικου  χειμάρρου και είναι ο κλάδος,ο οποίος έχει το περισσότερο νερό, γιατί οι υπάρχοντες πηγές του έρχονται από την πλευρά της Ανάληψης, των Λαμπείων ορέων δηλαδή και του βουνού του Αϊλιά.
"Βορδολιός". (Φώτο: ΑΓΠ)

 Έχει μεγάλη υδατολεκάνη. Το γεφύρι αυτό χτίστηκε μετά το 1920, όταν έγινε ο δρόμος ο αμαξιτός, που ενώνει όπως είπαμε την Ηλεία με την επαρχία Καλαβρύτων και όλα τα γεφύρια στη σειρά αυτή την εποχή εκείνη, δηλαδή μεταξύ 1920 και 1926. Είναι μεγάλο γεφύρι, έχει μεγάλο άνοιγμα και όταν μετά έγινε ο καινούργιος δρόμος εγκαταλείφθηκαν τελείως για να περάσει ο δρόμος ακριβώς δίπλα που είναι το νέο γεφύρι, του δρόμου του αμαξιτού, της 111. Βορδολιός είναι το ρέμα και το γεφύρι, έτσι το λένε οι ντόπιοι εδώ.”


Δείτε το παρακάτω video για το γεφύρι "Βορδολιός"